تعجية ( ta'jeyat ) م . ع . در چيدن و كج كردن روى را . تعجيج ( ta'jij ) م . ع . از دود پر كردن خانه و جز آن يق عجج البيت دخانا و من الدخان . و برانگيختن باد غبار را . تعجيز ( ta'jiz ) م . ع . باز داشتن از چيزى . و بر درنگ داشتن . و منسوب بعجز كردن كسى را . و گنده پير شدن و كلان سرين گرديدن ( يستعمل مجهولا ) يق عجزت المراة تعجيزا . تعجيف ( ta'jif ) م . ع . باز داشتن خود را از طعام با وجود اشتها تا ديگرى خورد . و نيز سير خورانيدن طعام را . و كمتر از سيرى خوردن . تعجيل ( ta'jil ) م . ع . شتافتن و پيشى نمودن . و برانگيختن . و شتافتن فرمودن . و بها زودتر دادن . و گوشت را بشتاب پختن . و زودتر گرفتن كسى را . و عجل اقطه : به مقدار دبز كف دست دراز كرد پينورا . و عجلت له من الثمن كذا : تقديم كردم ثمن او را بوى . تعجيل ( ta'jil ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - عجله و شتاب و شتاب‌زدگى و چالاكى و جلدى . و تعجيل داشتن : شتاب داشتن در كارى . و تعجيل كردن : شتاب كردن و چالاكى و جلدى كردن . تعجيلا ( ta'jilan ) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - بطور تعجيل و بطور شتاب و بجلدى و بچالاكى . تعجيلانه ( ta'jil ne ) م ف . پ . بطور تعجيل و بچابكى و جلدى . تعجيم ( ta'jim ) م . ع سخن گفتن به زبان عجم . و نقطه نهادن نبشته را . تعجيه ( ta'jih ) م . ع . عجه بينهما : عيب كرد ميان هر دو پس فرق كرد ميان هر دو . تعداء ( ta'd ' ) م . ع . عدا الفرس عدوا و عدوا و عدوانا و تعداء و عدى . مر . عدو . تعداد ( ta'd d ) م . ع . عده عدا و تعدادا ( از باب نصر ) : قرارداد آن را شمرده شد . تعداد ( te'd d ) ا پ . - مأخوذ از تازى - شماره و شمردگى و شمار و حساب . و تعداد كردن : شماره كردن و شمردن . تعدد ( taaddod ) م . ع . زياده از هزار بودن يق هم يتعددون على الف اى يزيدون على ذلك فى العدد . تعدد ( taaddod ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - افزون از يك و عدد بسيار و متعدد و و فراوانى و بسيارى . و تعدد داشتن : فراوان بودن و بسيار بودن . و از تعدد : از شمارهء بسيار . تعدف ( taaddof ) م . ع . اندك چشيدن چيزى را يق ما تعدفت اى ماذقت قليلا فضلا عن كثير . تعدى ( taaddi ) م . ع . بىنياز شدن به شير از مى . و بىنياز گردانيدن چراگاه از خريدن گياه . و ستم كردن بر كسى . و باصطلاح نحو متعدى كردن فعل لازم را بيكى از ادوات تعديه . و تعدى عليه : ستم كرد به روى و تعدى عن الامر : در گذشت از آن كار و ترك كرد آن را . و تعدى مهر فلانة : گرفت مهر فلان زن را . تعدى ( taaddi ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - ظلم و ستم و زبردستى و ستمگرى و جور و ريژك و جبر و زور و زورآورى و سختگيرى و دراز دستى . و متعدى شدن فعل لازم . تعديات ( taaddi t ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - اجحافات و ظلمها و ستمها و زبردستيها . تعدية ( ta'deyat ) م . ع . باز گردانيدن از كارى . و روا داشتن و نافذ گردانيدن . و عد عنه : اى اصرف بصرك عنه . تعديد ( ta'did ) م . ع . باستقصاى چيزى شمردن و مال بسيار جمع كردن . و عدده : ساز و سامان زمانه ساخت آن را . تعديق ( ta'diq ) م . ع . عدق به : ترجيح داد رأى خود را در اندازه و تخمين‌كارى كه يقين آن نداشت . و عدق العدوقة : انداخت عدوقة را در چاه تا بر آورد از آن چيزى را . تعديل ( ta'dil ) م . ع . راست كردن يق عدل الحكم . و شايستهء گواهى گردانيدن . و برابر كردن ترازو را . و شرب حتى عدل : نوشيد چندانكه شكمش مانند تنگبار گرديد . و بدرستى نمودن كارى را . تعديل ( ta'dil ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - راستى و درستى و برابرى و صحت و عدالت . و تعديل كردن : برابر كردن و از روى عدالت چيزى را تقسيم كردن . تعدين ( ta'din ) م . ع . نبرو دادن كشت و زمين را بسرگين . و عدن به الارض : شكافت زمين را به كلند . و عدن الشارب : پر شد شكم آن نوشنده . تعديه ( ta'die ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - گذرانيدن . و فعل لازم را متعدى كردن . تعذر ( taazzor ) م . ع . سپس ماندن و درنگ كردن . و بعذره آلوده شدن . و دشوار شدن كار . و عذر و جهة آوردن . و گريختن . و تعذر الامر : استوار نگرديد كار . و تعذر الرسم : كهنه و محو شد نشان سراى . تعذفر ( taazfor ) م . ع . خشم گرفتن . تعذل ( taazzol ) م . ع . نكوهش